ข้ามไปยังเนื้อหาหลัก
เทคโนโลยี & ไอทีบทวิเคราะห์โดยกองบรรณาธิการ

Cloud Computing คืออะไร? เลิกซื้อเซิร์ฟเวอร์ จ่ายเท่าที่ใช้

ภาพปกบทความ "Cloud Computing คืออะไร?" เลิกซื้อเซิร์ฟเวอร์ จ่ายเท่าที่ใช้ — ภาพประกอบ Cloud Computing: ก้อนเมฆขนาดใหญ่ที่มีเซิร์ฟเวอร์และฐานข้อมูลอยู่ภายใน เชื่อมต่อกับแล็ปท็อป แท็บเล็ต และมือถือ
สารบัญเนื้อหา13 หัวข้อ · อ่าน 6 นาที

Key Takeaways

3 ประเด็น
  1. Cloud Computing คือการเช่าใช้ทรัพยากรไอทีผ่านอินเทอร์เน็ต ใช้เซิร์ฟเวอร์ พื้นที่เก็บข้อมูล ฐานข้อมูล และซอฟต์แวร์ได้ทันทีโดยไม่ต้องซื้อเครื่อง และจ่ายตามการใช้งานจริง
  2. แบ่งเป็น 3 บริการหลัก IaaS PaaS และ SaaS ยิ่งใกล้ SaaS ผู้ให้บริการยิ่งดูแลให้มาก ผู้ใช้ดูแลแค่การใช้งานและข้อมูลของตัวเอง
  3. ความปลอดภัยเป็นความรับผิดชอบร่วมกัน ผู้ให้บริการดูแลโครงสร้างพื้นฐาน แต่การตั้งค่าสิทธิ์ การยืนยันตัวตน และการปกป้องข้อมูลยังเป็นหน้าที่ของผู้ใช้

Cloud Computing คืออะไร คำถามนี้ใกล้ตัวกว่าที่คิด ถ้าธุรกิจของคุณใช้ Google Drive แชร์ไฟล์ ใช้ Microsoft 365 รับส่งอีเมล หรือขายของบนแพลตฟอร์มออนไลน์ คุณกำลังใช้คลาวด์อยู่แล้ว คำถามที่สำคัญกว่าคือ ระบบหลักของธุรกิจ เช่น บัญชี ERP หรือเว็บไซต์ ควรอยู่บนคลาวด์หรือไม่ บทความนี้อธิบายความหมาย ประเภท ข้อดี ข้อควรระวัง และวิธีเริ่มต้นใช้คลาวด์ให้คุ้มค่า

Cloud Computing คืออะไร

Cloud Computing (คลาวด์คอมพิวติ้ง) คือการใช้ทรัพยากรคอมพิวเตอร์ เช่น เซิร์ฟเวอร์ พื้นที่จัดเก็บข้อมูล ฐานข้อมูล และซอฟต์แวร์ ผ่านอินเทอร์เน็ต แทนการซื้อและดูแลเครื่องเองในสำนักงาน และจ่ายค่าบริการตามการใช้งานจริง

สถาบันมาตรฐานและเทคโนโลยีแห่งชาติของสหรัฐฯ (NIST) นิยามไว้ในเอกสาร SP 800-145 ว่าคลาวด์เป็นรูปแบบที่ทำให้เข้าถึงทรัพยากรคอมพิวเตอร์ร่วมกันผ่านเครือข่ายได้ทุกที่ สะดวก และตามต้องการ โดยจัดสรรและคืนทรัพยากรได้รวดเร็วด้วยการจัดการน้อยที่สุด

เปรียบง่ายๆ เหมือนการใช้ไฟฟ้า เราไม่ต้องสร้างโรงไฟฟ้าเอง แค่เสียบปลั๊กแล้วจ่ายตามหน่วยที่ใช้ ผู้ให้บริการอย่าง Amazon Web Services (AWS), Microsoft Azure และ Google Cloud ดูแลศูนย์ข้อมูลขนาดใหญ่ ส่วนผู้ใช้เลือกทรัพยากรที่ต้องการผ่านหน้าเว็บหรือ API

หลักการทำงานและลักษณะสำคัญ 5 ข้อ

ผู้ให้บริการใช้เทคโนโลยี Virtualization แบ่งเซิร์ฟเวอร์จริงจำนวนมากเป็นเครื่องเสมือน (Virtual Machine) และพื้นที่จัดเก็บย่อย แล้วจัดสรรให้ลูกค้าแต่ละรายอัตโนมัติ NIST กำหนดลักษณะสำคัญของคลาวด์ไว้ 5 ข้อ

ลักษณะความหมาย
On-demand Self-serviceเปิดใช้ทรัพยากรได้เองทันที ไม่ต้องรอเจ้าหน้าที่
Broad Network Accessเข้าถึงได้จากทุกที่ผ่านเครือข่าย ทั้งคอมพิวเตอร์และมือถือ
Resource Poolingทรัพยากรถูกรวมศูนย์และจัดสรรให้ผู้ใช้หลายราย
Rapid Elasticityเพิ่มหรือลดขนาดได้รวดเร็วตามความต้องการ
Measured Serviceวัดปริมาณการใช้งานและคิดค่าบริการตามจริง

ประเภทบริการคลาวด์ IaaS PaaS และ SaaS

ภาพประกอบความต่างของ IaaS PaaS และ SaaS: กองบล็อกสามกอง สีฟ้าคือส่วนที่ผู้ให้บริการดูแล สีพีชคือส่วนที่ผู้ใช้ดูแลเอง ยิ่งเป็น SaaS ผู้ให้บริการยิ่งดูแลมาก
IaaS ผู้ใช้ดูแลระบบปฏิบัติการขึ้นไป PaaS ดูแลแค่แอปและข้อมูล ส่วน SaaS ผู้ให้บริการดูแลเกือบทั้งหมด
ประเภทผู้ให้บริการดูแลผู้ใช้ดูแลตัวอย่าง
IaaS (Infrastructure as a Service)ฮาร์ดแวร์ เครือข่าย พื้นที่จัดเก็บระบบปฏิบัติการ แอปพลิเคชัน ข้อมูลAmazon EC2, Azure Virtual Machines, Google Compute Engine
PaaS (Platform as a Service)ฮาร์ดแวร์ ระบบปฏิบัติการ และ Runtimeแอปพลิเคชันและข้อมูลGoogle App Engine, Azure App Service
SaaS (Software as a Service)ทุกอย่างจนถึงตัวซอฟต์แวร์การใช้งานและข้อมูลของตัวเองMicrosoft 365, Google Workspace, Salesforce

ธุรกิจส่วนใหญ่เริ่มใช้คลาวด์ผ่าน SaaS เช่น อีเมลและโปรแกรมบัญชีออนไลน์ ส่วน IaaS และ PaaS เหมาะกับธุรกิจที่มีทีมไอทีหรือพัฒนาระบบของตัวเอง

รูปแบบการให้บริการ Public Private Hybrid

ภาพประกอบรูปแบบคลาวด์: Public Cloud ที่หลายองค์กรใช้ร่วมกัน Private Cloud สำหรับองค์กรเดียวพร้อมแม่กุญแจ และ Hybrid Cloud ที่ผสมทั้งสองแบบ
Public Cloud ใช้ร่วมกันหลายองค์กร Private Cloud เป็นขององค์กรเดียว ส่วน Hybrid ผสมทั้งสองแบบให้เหมาะกับแต่ละระบบ
รูปแบบลักษณะเหมาะกับ
Public Cloudทรัพยากรของผู้ให้บริการที่ลูกค้าหลายรายใช้ร่วมกัน เริ่มง่าย ต้นทุนต่ำธุรกิจทั่วไป สตาร์ทอัพ
Private Cloudคลาวด์สำหรับองค์กรเดียว ตั้งในบริษัทหรือเช่าจากผู้ให้บริการ ควบคุมได้มากกว่าธนาคาร โรงพยาบาล หน่วยงานรัฐ
Hybrid Cloudผสม Public และ Private เช่น เก็บข้อมูลสำคัญไว้ภายใน ใช้ Public Cloud กับงานที่ต้องขยายเร็วองค์กรขนาดกลางถึงใหญ่
Multi-cloudใช้ผู้ให้บริการหลายรายพร้อมกัน ลดการผูกขาดกับเจ้าใดเจ้าหนึ่งองค์กรที่มีทีมไอทีพร้อม

ข้อดีของ Cloud Computing สำหรับธุรกิจ

  • ลดเงินลงทุนครั้งแรก เปลี่ยนค่าซื้อเครื่อง (CapEx) เป็นค่าบริการรายเดือน (OpEx)
  • ขยายระบบได้ทันที รองรับช่วงที่ผู้ใช้พุ่ง เช่น แคมเปญลดราคา โดยไม่ต้องซื้อเซิร์ฟเวอร์เพิ่ม
  • ทำงานได้จากทุกที่ รองรับการทำงานนอกสำนักงานและหลายสาขา
  • สำรองและกู้คืนข้อมูลง่ายขึ้น ผู้ให้บริการมีศูนย์ข้อมูลหลายแห่ง ลดความเสี่ยงข้อมูลสูญหาย
  • เข้าถึงเทคโนโลยีใหม่เร็ว ใช้บริการ AI ข้อมูลขนาดใหญ่ และการวิเคราะห์ได้โดยไม่ต้องสร้างเอง อ่านต่อที่ AI Solution คืออะไร

ข้อจำกัดเรื่องเก็บข้อมูลในประเทศลดลงมากในช่วงหลัง เพราะ AWS เปิด Region ประเทศไทยเมื่อมกราคม 2568 และ Google Cloud เปิด Region กรุงเทพฯ เมื่อมกราคม 2569 ดูการเปรียบเทียบผู้ให้บริการได้ที่ Cloud Server เจ้าไหนดี

ข้อควรระวัง

  • ค่าใช้จ่ายบานปลาย ถ้าไม่วางแผนและติดตามการใช้งาน ควรตั้งงบประมาณและการแจ้งเตือนค่าใช้จ่ายตั้งแต่วันแรก
  • ความปลอดภัยเป็นความรับผิดชอบร่วมกัน ผู้ให้บริการดูแลโครงสร้างพื้นฐาน แต่ผู้ใช้ต้องตั้งค่าสิทธิ์ เปิดการยืนยันตัวตนหลายชั้น และปกป้องข้อมูลของตัวเอง
  • พึ่งพาอินเทอร์เน็ต ควรมีอินเทอร์เน็ตสำรองสำหรับระบบที่หยุดไม่ได้
  • การผูกติดกับผู้ให้บริการ ตรวจว่าย้ายข้อมูลออกได้หากต้องเปลี่ยนผู้ให้บริการในอนาคต

ตัวอย่างการใช้คลาวด์ในธุรกิจ

  • ใช้ Google Drive หรือ OneDrive เก็บและแชร์ไฟล์ในทีม
  • ร้านค้าออนไลน์ใช้คลาวด์รองรับเว็บไซต์ช่วงยอดขายสูง
  • บริษัทย้าย ERP หรือระบบบัญชีขึ้นคลาวด์ ให้สาขาต่างจังหวัดใช้งานพร้อมกัน
  • ระบบ Fleet Management เก็บข้อมูล GPS บนคลาวด์ให้ดูตำแหน่งรถได้แบบเรียลไทม์

เริ่มต้นใช้คลาวด์อย่างไรให้คุ้มค่า

  1. สำรวจระบบปัจจุบัน ว่ามีแอปพลิเคชันและข้อมูลอะไร อยู่ที่ไหน และเชื่อมกันอย่างไร
  2. เริ่มจากงานที่ย้ายง่ายและเห็นผลชัด เช่น อีเมล ไฟล์แชร์ หรือระบบสำรองข้อมูล
  3. เปรียบเทียบผู้ให้บริการ ทั้งราคา ตำแหน่งศูนย์ข้อมูล และการซัพพอร์ตภาษาไทย
  4. วางนโยบายความปลอดภัยก่อนย้ายข้อมูล กำหนดสิทธิ์ เปิดการยืนยันตัวตนหลายชั้น และแผนสำรองข้อมูล
  5. ติดตามค่าใช้จ่ายและประสิทธิภาพสม่ำเสมอ ปิดทรัพยากรที่ไม่ได้ใช้ และปรับขนาดเครื่องให้พอดีกับงาน

องค์กรที่ไม่มีทีมไอทีเฉพาะทางอาจปรึกษาผู้เชี่ยวชาญเพื่อวางแผนย้ายระบบ (Cloud Migration) ให้ไม่กระทบการทำงาน อ่านวิธีเลือกได้ที่ บริษัทรับวางระบบ Server ที่ไหนดี

สรุป

Cloud Computing คือการใช้ทรัพยากรไอทีผ่านอินเทอร์เน็ตแบบจ่ายตามการใช้งาน แบ่งเป็นบริการ IaaS PaaS และ SaaS และให้บริการได้ทั้งแบบ Public Private และ Hybrid ช่วยให้ธุรกิจลดเงินลงทุน ขยายระบบได้รวดเร็ว และทำงานได้จากทุกที่ เงื่อนไขของความคุ้มค่าคือการวางแผนค่าใช้จ่ายและความปลอดภัยตั้งแต่ต้น ส่วนภาพรวมของรากฐานไอทีทั้งองค์กร อ่านต่อที่ IT Infrastructure คืออะไร

คำถามที่พบบ่อย (FAQ)

Cloud Computing ต่างจากการเช่าโฮสติ้งทั่วไปอย่างไร

โฮสติ้งทั่วไปมักเป็นการเช่าพื้นที่หรือเครื่องในขนาดคงที่ ส่วนคลาวด์ปรับเพิ่มหรือลดทรัพยากรได้ทันทีตามการใช้งาน คิดค่าบริการตามจริง และมีบริการเสริม เช่น ฐานข้อมูล การสำรองข้อมูล และ AI ให้เลือกใช้

ข้อมูลบนคลาวด์ปลอดภัยไหม

ผู้ให้บริการรายใหญ่มีมาตรการความปลอดภัยระดับสูงที่องค์กรทั่วไปลงทุนเองได้ยาก แต่เหตุข้อมูลรั่วบนคลาวด์ส่วนใหญ่เกิดจากการตั้งค่าของผู้ใช้ เช่น เปิดสิทธิ์สาธารณะโดยไม่ตั้งใจ จึงต้องตั้งค่าสิทธิ์และการยืนยันตัวตนให้รัดกุม

SME ควรเริ่มใช้คลาวด์จากอะไร

เริ่มจากบริการ SaaS ที่ใช้ง่ายและเห็นผลทันที เช่น อีเมลองค์กร ระบบแชร์ไฟล์ และโปรแกรมบัญชีออนไลน์ จากนั้นจึงพิจารณาย้ายระบบหลักอื่นตามความพร้อม

ย้ายระบบขึ้นคลาวด์แล้วประหยัดกว่าเสมอไหม

ไม่เสมอไป ระบบที่ใช้ทรัพยากรคงที่ตลอดเวลาอาจถูกกว่าเมื่ออยู่บนเครื่องของตัวเอง ควรเทียบต้นทุนรวมระยะ 3–5 ปี รวมค่าเครื่อง ไฟฟ้า พื้นที่ และคนดูแล ไม่ใช่เทียบแค่ราคาเช่ารายเดือน

แหล่งอ้างอิง

  1. SP 800-145: The NIST Definition of Cloud Computing – NIST
  2. What is IT infrastructure? – IBM
Submit your news

มีข่าวขององค์กรที่อยากเล่าไหม?

ส่งข่าวประชาสัมพันธ์หรือแถลงการณ์ขององค์กรมาที่ bizzenter ทีมงานจะอ่านทวนและเผยแพร่บนหน้าเว็บถาวรที่ค้นเจอได้บน Google